GA4-ü quraşdırmaq 15 dəqiqəlik işdir. Düzgün quraşdırmaq isə bir saat çəkir — və aradakı fərq bir il sonra əlindəki məlumatın işə yarayıb-yaramamasını müəyyən edir. Bu yazı ikinci variantı addım-addım göstərir.
Ardıcıllıq belədir: property yarat → data axını aç → ölçmə ID-sini götür → Google Tag Manager konteynerini sayta qoş → GTM-də Google tag qur → yayımla → DebugView ilə yoxla. Sonra 6 vacib ayarı düzəlt: məlumat saxlama müddətini 14 aya qaldır, öz trafikini filtrlə, saat qurşağı və valyutanı düzəlt, açar hadisələri işarələ, Google Ads-i bağla, arzuolunmaz istinadları söndür.
Modelin özü ilə tanış deyilsənsə, əvvəlcə GA4 nədir və necə işləyir yazısını oxu — burada artıq hadisə, property və seans anlayışlarını bildiyini fərz edirəm.
Quraşdırmadan əvvəl verilməli 3 qərar
- Hesab kimin adına açılır? Mütləq öz Google hesabınla aç, sonra agentliyə giriş ver. Agentliyin hesabında açılan property ayrılıqda əldən gedir.
- Bir property, yoxsa bir neçə? Bir sayt = bir property. Mobil tətbiqin varsa, o da eyni property-nin ikinci data axını olmalıdır.
- Birbaşa kod, yoxsa Google Tag Manager? Praktikada demək olar ki, həmişə GTM. Səbəbini aşağıda göstərmişəm.
Addım 1 — Property yaratmaq
Google Analytics-ə gir → Admin (aşağı sol küncdəki dişli) → Create → Property. Doldurulası sahələr azdır, amma ikisi vacibdir:
- Saat qurşağı (Reporting time zone): Bakı üçün
(GMT+04:00) Baku. Səhv qoyulsa günlük hesabatlar sürüşür və reklam kabinetləri ilə müqayisə pozulur. - Valyuta: AZN. Sonradan dəyişəndə keçmiş məlumat yenidən hesablanmır — köhnə rəqəmlər köhnə valyutada qalır.
Saat qurşağını sonradan dəyişmək olar, amma bu, keçmiş məlumata təsir etmir — hesabatda gün sərhədində qırılma yaranır. Ona görə ilk gündən düzgün qoy.
Addım 2 — Data axını və ölçmə ID-si
Admin → Data streams → Add stream → Web. Sayt ünvanını (məsələn namigpashayev.com) və axının adını yaz. Yaranan ekranda Measurement ID görünəcək — G- ilə başlayan kod. Bunu kopyala; növbəti addımda lazım olacaq.
Eyni ekranda Enhanced measurement açarı var. Onu açıq saxla: sürüşdürmə, xarici link kliki, fayl yükləmə, sayt daxili axtarış və YouTube videoları avtomatik ölçülməyə başlayır.
Addım 3 — Niyə Google Tag Manager?
GA4-ü sayta iki yolla qoşmaq olar. Fərq bir dəfəlik quraşdırmada yox, sonrakı hər dəyişiklikdə üzə çıxır.
Birbaşa kod (gtag.js)
- Sadədir: bir blok kodu <head>-ə yapışdırırsan
- Hər yeni ölçmə üçün saytın kodunu dəyişmək lazımdır
- Meta piksel, Google Ads etiketi ayrıca əlavə olunur
- Səhv qoyulanda geri qaytarmaq üçün yenidən proqramçı lazımdır
Google Tag Manager
- Sayta bir dəfə qoşulur, sonra koda toxunmursan
- Yeni hadisə, yeni piksel — hamısı GTM panelindən
- Bütün ölçmə alətləri bir yerdə idarə olunur
- Versiya tarixçəsi var: səhv olsa bir kliklə geri qaytarırsan
- Yayımlamadan əvvəl Preview rejimində sınamaq olur
Nəticə: saytında bir dəfədən artıq ölçmə dəyişikliyi edəcəksənsə — GTM. Praktikada bu, demək olar ki, hər sayt deməkdir.
Məlumatın yolu belə görünür:
Ziyarətçi
Səhifəni açır, düyməyə sıxır, forma göndərir
Sayt · dataLayer
Hərəkət haqqında məlumat yaranır
Google Tag Manager
Trigger yoxlayır, teqi işə salır
GA4
Hadisə yazılır və hesabata düşür
GTM ölçmənin «paylayıcı lövhəsidir»: sayt ona məlumat verir, o isə həmin məlumatı GA4-ə, Meta piksel-ə və Google Ads-ə lazım olan formada ötürür.
Addım 4 — GTM konteynerini sayta qoşmaq
tagmanager.google.com → hesab və konteyner yarat (növ: Web). Sənə iki kod bloku veriləcək. Yerləşdirmə qaydası dəqiqdir:
<!-- 1-ci blok: <head> teqinin MÜMKÜN QƏDƏR YUXARISINA --> <head> <script>(function(w,d,s,l,i){...})(window,document,'script','dataLayer','GTM-XXXXXXX');</script> ... </head> <!-- 2-ci blok: <body> teqindən DƏRHAL SONRA --> <body> <noscript><iframe src="https://www.googletagmanager.com/ns.html?id=GTM-XXXXXXX"></iframe></noscript> ...
WordPress, Shopify və bənzər platformalarda bunun üçün hazır sahə və ya plagin var — kodu əl ilə redaktə etməyə ehtiyac qalmır.
GTM-də Google tag-i qurmaq
Konteyner içində: Tags → New → Tag Configuration → Google Tag. Tək doldurulası sahə ölçmə ID-sidir. Trigger olaraq Initialization – All Pages seçilir.
Tags
Triggers
Variables
Folders
Templates
Preview
SahəDəyər
Tag typeGoogle Tag
Tag IDG-XXXXXXXXXX
TriggerInitialization – All Pages
Tag nameGA4 — Google Tag
Bütün quraşdırma bu dörd sətirdən ibarətdir. Vacib: trigger «All Pages» yox, «Initialization – All Pages» olmalıdır — belədə GA4 digər teqlərdən əvvəl yüklənir.
Sonra Submit → Publish. Yayımlamayana qədər dəyişiklik canlı sayta çıxmır — bu, GTM-in ən çox unudulan addımıdır.
Addım 5 — Quraşdırmanın yoxlanılması
Üç ayrı yoxlama var və üçü də lazımdır:
- GTM Preview. GTM-də Preview düyməsi saytı ayrıca pəncərədə açır və hansı teqin işə düşdüyünü göstərir.
- GA4 Realtime. Reports → Realtime — özün sayta girəndə orada görünməlisən. Bu, məlumatın GA4-ə çatdığının ən sürətli sübutudur.
- DebugView. Ən dəqiq alət: Admin → DebugView. GTM Preview rejimi açıq olanda sənin cihazın buraya düşür və hər hadisəni parametrləri ilə birlikdə saniyə-saniyə göstərir.
Saniyələr axını
Hadisələr
page_view
scroll
form_submit
İstifadəçi xassələri
HadisəVaxt
session_start0:00
first_visit0:00
page_view — /xidmetler0:01
user_engagement0:12
scroll — 90%0:24
form_submit0:51
DebugView-də hər hadisəyə klikləyib parametrlərini görmək olur. Sınaq qaydası: hadisə burada görünmürsə, hesabatda da heç vaxt görünməyəcək — problemi elə burada həll et.
Sayta girib heç nə görünmürsə, ardıcıllıqla yoxla: GTM yayımlanıbmı → ölçmə ID-si düzgündürmü → brauzerdə reklam bloklayıcısı işləyirmi.
Quraşdırmadan sonra mütləq edilməli 6 ayar
| Ayar | Harada | Niyə |
|---|---|---|
| Məlumat saxlama müddətini 14 aya qaldır | Admin → Data settings → Data retention | Standart 2 aydır. Bu ayar Kəşfiyyat və huni hesabatlarına təsir edir — 2 ayla keçən ilin eyni dövrü ilə müqayisə mümkün olmur |
| Daxili trafiki filtrlə | Admin → Data streams → Configure tag settings → Define internal traffic | Öz IP-n hesabatı korlayır — xüsusən yeni saytda |
| Arzuolunmaz istinadları söndür | Configure tag settings → List unwanted referrals | Ödəniş sistemləri (bank səhifəsi) yeni seans yaradır və satışın mənbəyini «oğurlayır» |
| Açar hadisələri (key events) işarələ | Admin → Events → «Mark as key event» | Bunsuz GA4 nəyin uğur sayıldığını bilmir |
| Google Ads hesabını bağla | Admin → Product links → Google Ads | Kampaniya məlumatı GA4-ə, auditoriyalar isə Ads-ə axır |
| Search Console-u bağla | Admin → Product links → Search Console | Üzvi axtarış sorğuları GA4 hesabatında görünür |
Məlumat saxlama müddəti. Bu, quraşdırmadan sonra ilk dəqiqədə edilməli ayardır, çünki geriyə işləmir: 2 ay keçəndən sonra 14 aya qaldırsan da, itən məlumat qayıtmır.
Ən çox rast gəlinən 5 səhv
- GA4-ün iki dəfə qoşulması. Həm sayt şablonunda, həm GTM-də. Nəticə: hər səhifə baxışı ikiqat sayılır, sıçrayış faizi süni şəkildə aşağı düşür. Yoxlama: DebugView-də bir səhifə açılışında iki
page_viewgörünürsə — problem budur. - GTM-in yayımlanmaması. Panel dolu görünür, sayt isə heç nə göndərmir. Submit → Publish unudulub.
- Öz trafikinin filtrlənməməsi. Gündə 40 dəfə öz saytına girirsənsə, ilk ayların bütün rəqəmləri sənin özünsən.
- Təşəkkür səhifəsinin ölçülməməsi. Forma göndərilir, amma heç bir hadisə qeyd olunmur. Hansı reklamın müraciət gətirdiyi məlum olmur.
- Ödəniş sisteminin istinad kimi sayılması. Alıcı banka keçib qayıdanda GA4 onu «yeni ziyarətçi, mənbə: bank saytı» kimi yazır. Həlli — arzuolunmaz istinadlar siyahısı.
İlk günün ardıcıllığı
Property və data axını
Saat qurşağı Bakı, valyuta AZN, genişləndirilmiş ölçmə açıq.
GTM konteyneri sayta
Baş hissəyə və gövdəyə iki blok. Sonra Google tag + Initialization trigger.
Yayımla və yoxla
Publish → Realtime-da özünü gör → DebugView-də hadisələri oxu.
6 ayarı düzəlt
Xüsusən məlumat saxlama müddətini — 14 ay.
Öz hadisələrini qur
Forma, zəng, WhatsApp klikləri. Bax: hadisələr və dataLayer. Rəqəmləri oxumaq üçün isə hesabatlar bələdçisi.
Quraşdırma bir saatlıq işdir, səhv quraşdırmanın nəticəsi isə bir illik yararsız məlumatdır. Bu nisbət diqqətə dəyər.
GA4-ü Google Tag Manager olmadan quraşdırmaq olar?
Bəli — ölçmə ID-sini birbaşa saytın <head> hissəsinə qoymaqla və ya WordPress/Shopify kimi platformaların hazır sahəsindən istifadə etməklə. Amma sonradan hər yeni ölçmə (düymə kliki, forma, video) üçün saytın koduna toxunmalı olacaqsan. GTM bu ehtiyacı tamamilə aradan qaldırır.
GA4 kodunu həm sayta, həm GTM-ə qoysam nə olar?
Hər səhifə baxışı iki dəfə sayılır: səhifə baxışları şişir, sıçrayış faizi süni aşağı düşür, seans sayı pozulur. Bunu DebugView-də bir səhifə açanda iki page_view hadisəsi görünməsi ilə aşkarlayırsan. Həlli: birini tamamilə silmək.
Məlumat neçə vaxta sonra görünür?
Realtime hesabatında dərhal — bir neçə saniyə ərzində. Standart hesabatlarda isə məlumatın tam işlənməsi adətən 24 saat çəkir. Yəni «dünənki rəqəmlər azdır» deyib narahat olmağa dəyməz; bir gün gözlə.
Öz ziyarətlərimi necə saymaram?
İki addım lazımdır: əvvəlcə Admin → Data streams → Configure tag settings → Define internal traffic bölməsində öz IP ünvanını qeyd et, sonra Admin → Data settings → Data filters bölməsində həmin filtri «Active» vəziyyətinə keçir. Yalnız birinci addımı etmək kifayət deyil — filtr defolt olaraq sınaq rejimindədir.
DebugView-də hadisə görünür, hesabatda görünmür — niyə?
Adətən səbəb vaxtdır: standart hesabatlar məlumatı 24 saata qədər gecikmə ilə göstərir. Əgər bir gün sonra da yoxdursa, hadisə adında böyük-kiçik hərf fərqi (GA4 hadisə adlarında hərf registrinə həssasdır) və ya filtrin səhv qurulması ehtimalı var.
Bir GTM konteyneri ilə neçə sayt ölçmək olar?
Texniki olaraq mümkündür, amma tövsiyə olunmur. Hər sayt üçün ayrıca konteyner saxlamaq daha təhlükəsizdir: bir saytdakı səhv digərini sındırmır, giriş icazələrini ayırmaq asan olur və teq siyahısı qarışmır.
Reklam bloklayıcıları GA4-ü nə qədər əskik göstərir?
Auditoriyadan asılıdır — texniki mövzulu saytlarda itki daha çoxdur. Rəqəm dəqiq deyil, amma məsələ ondadır ki, bu itki bütün kanallara təxminən bərabər təsir edir, yəni müqayisə etibarlı qalır. Daha dəqiq ölçmə üçün server tərəfli teqləmə variantı var — onu qabaqcıl yazıda izah etmişəm.
Nəticə
GA4 quraşdırılması iki hissədən ibarətdir: kodu qoşmaq (asan hissə) və ayarları düzəltmək (əsl iş). İkincisini atlayanların bir il sonra əlində olan şey — 2 aylıq məlumat, öz IP-nin yaratdığı saxta trafik və hansı reklamın müştəri gətirdiyini göstərməyən hesabatdır.
Növbəti addım öz hadisələrini qurmaqdır: GA4 hadisələri və dataLayer. Quraşdırmanı sənin əvəzinə qurmağımı istəyirsənsə — analitika və izləmə səhifəsinə bax və ya qiymət təklifi formasını doldur.
Mənbə: Google rəsmi sənədləri — Google tag-in quraşdırılması, DebugView, məlumat saxlama müddəti.
